Opis

W butelce Terroir Pie Franco zamknięta jest opowieść o starożytnej, trudnej i kamienistej ziemi, a także o winorośli, która przez dekady uczyła się czerpać z niej to, co najlepsze. To wino, które pachnie słońcem południowej Hiszpanii i chłodnym oddechem gór – Monastrell rośnie tu na własnym korzeniu, w wąskich rzędach niezaszczepionych (jest to niezwykle rzadkie) 56-letnich krzewów, które stoją ponad 800 metrów nad poziomem morza pod strażą sylwetki góry Monte Arabí. Na talerzu zmysłów Terroir Pie Franco jest jak wieczorny spacer po miedzianych, kamienistych zboczach: najpierw chłodny oddech wysokości i powiew górskich ziół, potem soczyste czarne owoce i subtelna, dymna obecność drewna. Podkreślona jest wyjątkowość żywotności starych, niezaszczepionych krzewów i wpływ wysokości na profil aromatyczny wina. Jest przyjazne przy pierwszym łyku – otwarte i zachęcające – ale też chowa w sobie strukturę, mineralność i charakter, które sprawiają, że każda kolejna degustacja przynosi nowe niuanse. To wino, które zaprasza – nie krzyczy – do odpalenia rozmowy przy stole, do sięgnięcia po jeszcze jedną porcję przekąsek i do długiego dzielenia się opowieściami o jedzeniu i miejscu, skąd pochodzi. To butelka zaprojektowana, by zapraszać do degustacji: do picia tu i teraz, ale z klasą, którą doceniały przewodniki i konkursy.

Rocznik 2021: Best Mediterranean Wine (Red) – Alicante Gastronómica 2024 | Tapas Guide – 95 Points | Gourmets Guide – 93 Points | Peñín Guide – 91 Points

WINIFIKACJA: winifikacja Terroir Pie Franco to filozofia „nie przeszkadzać naturze”, połączona z tradycyjnymi metodami rzemieślniczymi. Winogrona Monastrell z bardzo starych, 56-letnich niezaszczepionych krzewów zbierane są z parceli położonej wysoko, co daje jagodom wyraźniejsze nuty kwasowości i większą koncentrację fenoli przy jednoczesnym zachowaniu świeżości. W piwnicy stosuje się część całych gron z szypułkami (częściowe użycie raspónu), co wprowadza dodatkowy charakter i delikatną strukturę taninową; fermentacja odbywa się w kontrolowanych warunkach, z dbałością o ekstrakcję aromatów owocowych i równowagę tanin. Po fermentacji wino dojrzewało przez około 8 miesięcy w dużych, 500-litrowych beczkach francuskich, trzeciego roku użytkowania – wybór większych, starszych dębowych pojemników oraz ich wieku miał na celu subtelne interakcje z drewnem, bez przytłaczania naturalnej owocowości i terroiru. Efekt finalny to wino, które zachowuje wyraźny terroir: mineralność, górską świeżość i ziołowy charakter, a jednocześnie osiąga miękkość i okrągłość środka ust ze względu na naturalne regulacje krzewu i dojrzałość winogron.

W KIELISZKU: W kieliszku wino pojawia się w głębokim, intensywnym odcieniu czerwieni – wiśniowo-czereśniowe centrum z lekko fioletowymi refleksami na rantach wskazującymi na relatywnie młody, energetyczny charakter i ładne ekstrakty. Lepkość jest średnia-wysoka, wino tworzy gęste „nogi” świadczące o koncentracji ekstraktu. Przejrzystość jest dobra, a refleksy kolorystyczne sugerują młodszą, jeszcze intensywnie owocową naturę z odrobiną dojrzałości.

NOS: wyraźny i wielowarstwowy: na pierwszym planie pojawiają się dojrzałe czarne owoce – jeżyny, śliwka i czarna porzeczka – przeplatające się z nutami suszonych śliwek. W tle wyłaniają się zioła śródziemnomorskie i nut „garrigue” (Garrigue to francuskie określenie formacji roślinnej typu śródziemnomorskiego, składającej się z niskich, twardolistnych krzewów i roślin zielnych rosnących na suchych, wapiennych glebach) – tymianek, rozmaryn, suszone liście oregano – oraz subtelne akcenty kwiatowe (dzikie fiołki). Delikatne nuty czarnego pieprzu, przypraw korzennych i odrobina dymnego tła pochodzącego z kontaktu z dębiną dopełniają bukietu, a mineralne niuanse i lekka nuta ziemistości przypominają kamieniste, wapienne podłoże parceli. Po kilku minutach w kieliszku pojawia się też delikatna nuta kakao i kawy, wynikająca z dojrzewania w beczce, acz nie dominująca – beczka jedynie podkreśla i uzupełnia owoc. Ogólnie nos jest skoncentrowany, czysty i zapraszający, zrównoważony między owocem a nutami mineralnymi i ziołowymi, które dają charakter terroir.

USTA: W ustach wino potwierdza obietnicę producenta: jest świeże i przystępne, choć ma strukturę typową dla Monastrell – pełny środek, solidne, acz nie przesadzone taniny i bardzo przyjemna, zaokrąglona środkowa część podniebienia. Średnio-pełna tekstura, mięsista owocowość (śliwka, ciemne owoce leśne) idzie w parze z dobrą, żywą kwasowością, co sprawia, że wino nie jest monotonne; taniny są drobnoziarniste, wystarczające, by dodać wibracji i długości, ale niektóre elementy wskazują też na delikatną, przyjemną goryczkę typową dla Monastrell. W tle – pieprzne i ziołowe akcenty oraz subtelna nuta dębu (skóra, kakao, delikatna wanilia, subtelny dym z beczki), które utrzymują smak w eleganckiej ramie bez tłumienia świeżości owocu. Równowaga środka – co w przełożeniu na język degustacji oznacza, że środek jest okrągły, przyjazny i łatwy do parowania z jedzeniem.

FINISZ: średnio-długi do długiego, elegancki i zaprasza do kolejnego łyka: pozostawia wspomnienie dojrzałych ciemnych owoców, posmaku suszonych ziół i lekkiej słonej mineralności, wraz z ciepłą, przyjemną taninową strukturą. Z czasem na finiszu pojawia się delikatna korzenna goryczka i nuta kakao, które dopełniają doznanie i czynią zakończenie zarówno satysfakcjonującym, jak i „medytacyjnym” – idealnym do zestawień z bogatszym jedzeniem.

NUTY DEGUSTACYJNE

FOOD PAIRING

• Costillas de cordero w sosie pomidorowo-paprykowym – „żeberka jagnięce” lub „kotlety jagnięce”. Jest to popularne danie w kuchni hiszpańskiej, a także w innych kuchniach śródziemnomorskich i na całym świecie. Używa się tu mięsa z młodego jagnięcia (hiszp. cordero), które jest delikatniejsze i ma mniej intensywny smak niż mięso starszej owcy (baranina). Są to zazwyczaj małe porcje mięsa, krojone z kością (żeberka lub kotleciki), często z warstwą tłuszczu, który nadaje im soczystość podczas obróbki. Najczęściej przygotowuje się je przez smażenie, grillowanie (a la plancha lub a la brasa) lub pieczenie (al horno). W Hiszpanii popularne jest podawanie ich w prostej formie, doprawionych jedynie solą, pieprzem i ewentualnie czosnkiem czy ziołami (takimi jak rozmaryn), aby podkreślić naturalny smak mięsa. Danie podaje się na gorąco, często w towarzystwie pieczonych ziemniaków, frytek lub sałatki
• Gachasmigas – bardzo tradycyjne, wiejskie i sycące danie kuchni hiszpańskiej, charakterystyczne przede wszystkim dla regionów południowo-wschodniej Hiszpanii, w tym Murcji, Andaluzji i Kastylii-La Manchy. Rodzaj placka na bazie mąki, przypominającej nieco konsystencją gęstą kaszę, omlet lub placki. Podstawą dania jest mąka (zwykle pszenna), woda, oliwa z oliwek i sól. Składniki te są mieszane i smażone na dużej patelni (często na wolnym ogniu lub palenisku) i nieustannie mieszane lub rozdrabniane, aż do momentu, gdy masa stanie się sypka, chrupiąca i złocista, tworząc coś w rodzaju „okruszków” (migas oznacza okruchy). Do podstawowej masy dodaje się zazwyczaj boczek, chorizo (pikantną kiełbasę), czosnek, a czasem paprykę czy inne warzywa. W wersji z Murcji lub Yecli często towarzyszą jej również grzyby lub nawet ślimaki (jeśli jest to gazpacho jumillano, które jest podobnym, ale bardziej gulaszowym daniem). Danie jest bardzo sycące i tradycyjnie spożywane bezpośrednio z dużej patelni przez wszystkich biesiadników, często w chłodniejsze dni
• Pastel de carne murciano – hiszpańskie, tradycyjne danie z regionu Murcja, które w języku polskim oznacza „Murcjański placek mięsny” lub „Pasztet mięsny z Murcji”. Jest to bardzo charakterystyczna, odświętna potrawa, która różni się od typowych europejskich pasztetów czy placków mięsnych. Ma kształt okrągłego, indywidualnego ciastka lub małej tarty (nie jest to duża forma do krojenia, choć istnieją większe wersje), z wyraźnym, dekoracyjnym „daszkiem” z ciasta. Spód wykonany jest ze specjalnego, kruchego ciasta (pasta brisa), a wierzch z delikatnego, listkowego ciasta francuskiego (hojaldre). Farsz jest bogaty i soczysty. Składa się zazwyczaj z mielonego mięsa (wołowiny lub cielęciny), kawałków hiszpańskiej kiełbasy chorizo. Niekiedy dodaje się morcillę (hiszpańską kaszankę) lub szynkę, kawałków jajek na twardo, czasami groszku, papryki i przypraw (papryka, gałka muszkatołowa, pieprz). Spożywa się go na ciepło, jako sycące danie główne lub przekąskę. Jest to danie głęboko zakorzenione w lokalnej tożsamości Murcji, często serwowane podczas uroczystości rodzinnych i świąt.
• Pisto Murciano – hiszpańskie, tradycyjne danie warzywne, które można opisać jako regionalną wersję ratatouille lub warzywnego gulaszu. Jest to danie charakterystyczne dla regionu Murcja, znanego jako „ogród Europy” (huerta de Murcia), ze względu na obfitość świeżych warzyw. Podstawowe składniki to sezonowe warzywa uprawiane w regionie: pomidory, papryka (czerwona i zielona), cukinia, cebula i czosnek, wszystko duszone powoli na oliwie z oliwek. Czasami dodaje się też bakłażana. Danie ma bogaty, aromatyczny smak, a warzywa są miękkie i dobrze uduszone. Pisto podaje się zazwyczaj na ciepło, jako: Przystawkę (tapa) – z chrupiącym pieczywem do maczania, Danie główne – często podawane z dodatkiem sadzonego jajka (pisto con huevo) na wierzchu lub z kawałkami lokalnego sera lub jako dodatek do dań mięsnych lub ryżowych. Jest to danie zdrowe, pożywne i w pełni wegetariańskie, wykorzystujące bogactwo lokalnych, świeżych produktów
• Zarangollo – tradycyjne, proste danie z regionu Murcja w Hiszpanii, często podawane w formie tapas (przekąski) lub lekkiego dania głównego. Jest to rodzaj hiszpańskiej „jajecznicy” lub omletu, ale o specyficznym sposobie przygotowania, polegającym na bardzo powolnym duszeniu (smażeniu) warzyw na oliwie z oliwek, a następnie połączeniu ich z jajkami. Warzywa (cukinia, cebula, ewentualnie ziemniaki) są krojone w bardzo cienkie plasterki i powoli duszone (smażone) na dużej ilości oliwy, aż staną się miękkie i lekko skarmelizowane. Na koniec dodaje się roztrzepane jajka i delikatnie miesza, aż do ścięcia się jajek, podobnie jak w przypadku jajecznicy, ale z zachowaniem wyraźnej struktury warzyw. Zarangollo podaje się na ciepło, często jako dodatek do dań rybnych lub mięsnych, albo jako samodzielną przekąskę w barach tapas, zazwyczaj w towarzystwie chleba i kieliszka lokalnego wina, takiego jak Monastrell
• Arroz con costra – hiszpańskie danie regionalne, którego nazwa w języku polskim oznacza dosłownie „Ryż ze skorupą/kożuszkiem”. Jest to rodzaj zapiekanego dania ryżowego, bardzo popularnego w południowej części Regionu Walencji, w szczególności w okolicach Elche i Callosa de Segura, a także w przylegających do nich obszarach Murcji, w tym w rejonie Yecli. Jest to sycące danie na bazie ryżu, podobne w zamyśle do paelli, ale z unikalnym sposobem wykończenia. Podstawą jest ryż gotowany w bulionie z różnymi dodatkami, takimi jak kawałki mięsa (często kurczaka, królika), różne rodzaje wędlin (chorizo, morcilla, longaniza), ciecierzyca i pomidory. Tym, co wyróżnia Arroz y costra, jest wierzchnia warstwa. Pod koniec gotowania, wierzch dania zalewa się roztrzepanymi jajkami i zapieka w piecu (tradycyjnie używano do tego celu specjalnego glinianego naczynia i żaru z węgla, który umieszczano także na pokrywie naczynia), aż do momentu, gdy jajka zetną się, tworząc apetyczną, złocistą i chrupiącą „skorupę” lub „kożuszek” na powierzchni ryżu. Danie jest bardzo pożywne, ma intensywny smak i często podawane jest jako główne danie obiadowe. To bogate, treściwe i aromatyczne danie doskonale komponuje się z mocnymi, pełnymi ciała czerwonymi winami, takimi jak lokalny Monastrell
• Olla gitana – tradycyjne, sycące danie jednogarnkowe (gulasz, potrawka), charakterystyczne dla kuchni południowo-wschodniej Hiszpanii, szczególnie dla regionu Murcja, a także dla Almerii. Nazwa w języku polskim oznacza dosłownie „Garnek cygański” lub „Gulasz cygański”. Jest to danie o korzeniach ludowych, bazujące na prostych, łatwo dostępnych składnikach, często wegetariańskie (choć czasem dodawany jest boczek dla smaku). Główne składniki: Podstawą są ciecierzyca (garbanzos) i/lub fasola (judías), sezonowe warzywa: oprócz strączków, danie zawiera zazwyczaj dynię (calabaza), ziemniaki, cebulę, czosnek i pomidory. Cechą wyróżniającą Olla gitana na tle innych hiszpańskich gulaszy jest dodatek gruszki (pera) lub dwóch. Gruszki gotują się razem z resztą składników, nadając gulaszowi unikalny, lekko słodkawy posmak, który równoważy słoność i pikantność potrawy. Danie jest doprawiane papryką (pimentón), szafranem, oliwą z oliwek i solą. Jest to pożywne, zdrowe i aromatyczne danie, idealne na chłodniejsze dni, które doskonale pasuje do solidnych, lokalnych czerwonych win, takich jak Monastrell.
• Pieczona jagnięcina z rozmarynem i czosnkiem
• Gulasz z chorizo i papryką
• Pieczona kaczka z sosem śliwkowym
• Stek z rostbefu z karmelizowaną cebulą
• Quesadillas z mięsem i serem
• Grillowane żeberka wołowe z chimichurri
• Gulasz wołowy z ciemnym piwem i pieczarkami
• Lasagne z mięsem i sosem pomidorowo-mięsnym
• Pieczony ser camembert z ziołami i konfiturą z czerwonych owoców
• Tapenade z czarnych oliwek na grzankach i kawałkiem dojrzewającego sera
• Kanapka bocadillo (lub potocznie bocata) – hiszpańska, tradycyjna kanapka, która jest podstawowym elementem tamtejszej kultury kulinarnej. Zawsze jest robiona z podłużnego kawałka chleba, zazwyczaj z hiszpańskiej bagietki (barra de pan) lub podobnego, chrupiącego pieczywa, przeciętego wzdłuż. Tradycyjne bocadillos są często bardzo proste i zawierają tylko jeden lub dwa główne składniki. Ich siła tkwi w jakości składników i pieczywa. Popularne nadzienia: Jamón Serrano (szynka długodojrzewająca) – klasyk, często z dodatkiem oliwy z oliwek, natarciem pomidora i czosnku, Tortilla Española (hiszpański omlet ziemniaczany), tuńczyk (często z puszki, z oliwkami, papryką lub majonezem), Lomo (polędwiczka wieprzowa, często grillowana) z dodatkami, takimi jak ser czy papryka, Calamares (smażone krążki kalmarów) – madrycka specjalność, Chorizo lub inne regionalne wędliny, Warzywa (np. pieczona papryka, cukinia, bakłażan). Bocadillo to popularny, pożywny posiłek, często spożywany na śniadanie, lunch, kolację lub jako przekąska (merienda), dostępny w większości hiszpańskich kawiarni i barów tapas.
• Embutidos de la región (regionalne wędliny) – różne rodzaje kiełbas, takie jak sobrasada, longaniza czy morcilla
• Sery regionalne z Murcji: Queso de Murcia al Vino (DOP): Jest to lokalny, tradycyjny, półtwardy ser z mleka koziego, którego skórka jest myta w czerwonym winie. Taki proces nadaje skórce charakterystyczny, czerwonofioletowy kolor i owocowe nuty, które naturalnie komponują się z lokalnym winem Monastrell. Queso de Murcia Curado (DOP): Dojrzewająca, twardsza wersja sera z Murcji, o bardziej intensywnym, orzechowym smaku, która będzie pasować do starszych i bardziej złożonych win Monastrell.
• Sery uniwersalne i hiszpańskie: Manchego (DOP): Klasyczny, hiszpański, twardy ser z mleka owczego, o maślanym i orzechowym smaku. Jego dojrzalsze wersje (curado) będą idealnie pasować do Monastrell, gdyż ich intensywność i twarda tekstura równoważą taniny wina. Idiazábal (DOP): Ser z mleka owczego z Kraju Basków i Nawarry, często wędzony. Jego dymne i intensywne nuty będą doskonałym uzupełnieniem owocowo-korzennych aromatów Monastrell. Queso Ibérico: Ser mieszany (z mleka krowiego, koziego i owczego), który jest powszechnie dostępny w Hiszpanii. W zależności od stopnia dojrzałości, może być łagodniejszy lub bardziej intensywny, dobrze pasując do różnych wersji Monastrell.
• Sery międzynarodowe: Comte (AOP): Francuski, twardy ser z mleka krowiego o złożonym, orzechowym i lekko słodkawym smaku. Jego bogactwo doskonale współgra z pełnym ciałem Monastrell. Pecorino (DOP): Włoski, twardy ser z mleka owczego, charakteryzujący się pikantnym, słonym smakiem. Jego ostrość będzie kontrastować z owocowością wina, tworząc ciekawe połączenie. Dojrzały Gouda: Holenderski, twardy ser z mleka krowiego, z kryształkami soli i karmelowo-orzechowym smakiem, który świetnie zrównoważy taniny wina Monastrell.
• Czekoladowy mus (ciemna czekolada 60–70%)
• Brownie z orzechami
• Tarta orzechowa z karmelem

Pedro Martínez to hiszpański sommelier, enolog i winemaker, który zdobył rozgłos już młodo – w 2001 roku wygrał konkurs „Nariz de Oro” i od tego czasu jest postacią rozpoznawalną w hiszpańskim świecie wina; pracował też jako doradca i ma na koncie współpracę z różnymi projektami w branży. De Nariz to butikowy projekt z rejonu Yecla (Murcia), w którym Pedro koncentruje się na szczepie Monastrell – odmianie lokalnej, którą chce „pokazać” w najlepszym świetle. Winnica/marka stawia na odzyskiwanie i ochronę starych krzewów w vaso (krzewy krzaczaste), niskie plony, uprawę na suchym ugorze i możliwie najmniejszą interwencję w piwnicy, żeby „mówił” terroir. To podejście jest wyraźnie eksponowane w opisach ich win. De Nariz współpracuje z parcelami o starych, często nie szczepionych (pie franco) krzewach – przykładowo występują winnice ~50-80-letnie, osadzone powyżej 800-900 m n.p.m., co dodaje winom świeżości. Winiarstwo De Nariz łączy tradycyjne podejście z selektywnymi zabiegami w piwnicy: fermentacje naturalne, dojrzewanie w dużych beczkach i ograniczona interwencja technologiczna. Marka stawia też na silny, konceptualny design (słynny „złoty nos” na etykiecie) oraz limitowane serie i butelki magnum, co wyróżnia ją na rynku. Opakowanie i komunikacja wizualna De Nariz zdobywały uznanie i stały się integralną częścią tożsamości projektu.

FILOZOFIA I PODEJŚCIE DO WINA

1. Terroir i stare winnice – De Nariz wybiera działki o specyficznych warunkach: gleby wapienne/ piaszczyste, ubogie w materię organiczną, winnice stare (niekiedy pie franco – własne korzenie) i często duża wysokość nad poziomem morza.

2. Minimalna interwencja – W winnicy i w piwnicy stosowane są metody ograniczające sztuczne zabiegi, by jak najwierniej oddać charakter miejsca: uprawa na sucho („dry farming”), kontrolowane plony, fermentacje mniej mechaniczne.

3. Monastrell w centrum uwagi – Całość portfolio oparta jest na tej odmianie, uważanej przez Martíneza za jedną z najciekawszych i niedostatecznie docenionych.

4. Prezentacja i design jako część komunikacji – Butelka De Nariz to nie tylko wino, ale także opowieść: etykieta z „nosową” ikoną – odwołująca się do roli węchu i doświadczenia sensorycznego. Projekt został nagrodzony wieloma międzynarodowymi wyróżnieniami (m.in. Pentawards) za design.

5. Ekspresja różnic parceli i regionów – Wina z różnych części Murcji (Yecla, Jumilla, północ-zachód) mają ukazywać różnice w terroir i w klimacie, a nie być sztucznie ujednolicone.

Dla miłośnika wina, De Nariz to nie kolejne „markowe” wino, lecz projekt z tożsamością. To wina, które mówią o miejscu, o odmianie i o wizji. Pedro Martínez – jako sommelier i enolog – przenosi swoje doświadczenie w obsłudze i degustacji do produkcji: wie jak słuchać wina, jak reagować na terroir, jak unikać przesadnej interwencji.